يابد و در احوال مشاهده قوت كند و مواقع استعمال قئ امراض مزمنه است مثل استسقا و صرع و ماليخوليا و جذام و برص و نقرس و عرق النسا و بعضى امراض رحم و ببايد دانست كه از قوانين علاج اينست كه هرگاه شخصى را قئ و فصد هر دو ضرورى باشد قئ را به دو سه روز از فصد پيشتر بايد كرد و فصد را تاخير بايد كرد خصوصا كه در معده شخص غلظ غليظ باشد و بايد كه قئكننده بعد از قئ روى خود به آب ممزوج با گلاب و سركه بشويد و قدرى مصطگى به آب و اندك قند بخورد و بحمام رود و استراحت كند و آن روز قئ غذاى لذيذ اختيار كند و بقراط در ماهى دو بار بقئ كردن امر كرده است تا اگر از قئ اول تقصيرى شده باشد ثانى موجب تدارك ما بقى كند و قئ برين وجه نافع است از بسيارى از امراض رديه مزمنه و چون دانسته شد كه قئ را منفعت بسيار است در ازاله بعضى امراض كه بروجه مذكور واقع شود و مضرت بسيار نيز دارد اگر چنانچه بافراط واقع شود به نسبت بعضى اشخاص و ابدانى كه مذكور شد و بسيار است كه بواسطه زور به قوت زكى از احشا و پرده‌ها مىدرد و موجب هلاكتست پس درين امر احتياط بايد كرد و دليرى نبايد كرد و اگر در مواقعى كه قئ ضرورى باشد و مانع از قئ باشد طريق صواب بتدبير حقنه است و اختيار او . [ 82 ] مقاله در بيان منافع حقنه و مراعات قوانين او و از منافع حقنه اخراج فصول و اخلاط رديه است از امعا و تسكين وجع گرده و مثانه و ازاله قولنج و وجع او و جذب فضول رديه موجب مرض از اعضاى رئيسه و اين باجزاى حاره قوى مىباشد و اجزاى ضعيفه لينّه او